Kluczowe kwestie do zapamiętania:
- PUNKT 1: Złożenie wypowiedzenia nie chroni Cię przed zwolnieniem dyscyplinarnym. Do ostatniego dnia pracy jesteś pracownikiem i musisz przestrzegać zasad.
- PUNKT 2: „Dyscyplinarka” kasuje bieg wypowiedzenia. Umowa rozwiązuje się natychmiast, a w świadectwie pracy pojawia się informacja o art. 52 Kodeksu pracy.
- PUNKT 3: Najczęstszą przyczyną takich zwolnień jest „lewe L4” na wypowiedzeniu lub porzucenie pracy (nieprzychodzenie do firmy przed końcem okresu).
Spis treści:
Wyobraź sobie taką sytuację. Znalazłeś nową, lepszą pracę. Kładziesz na biurku szefa wypowiedzenie, czujesz ulgę i już mentalnie pakujesz karton. Masz przed sobą jeszcze miesiąc okresu wypowiedzenia, ale myślisz sobie: „Co mi mogą zrobić? Przecież i tak odchodzę”.
I nagle – na tydzień przed końcem umowy – listonosz przynosi pismo. Otwierasz je i nie wierzysz własnym oczom: Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika. Tak, to słynna „dyscyplinarka”.
Wielu Klientów, którzy dzwonią do mojej kancelarii we Wrocławiu, jest w szoku. Pytają: „Mecenasie, czy to w ogóle legalne? Przecież ja złożyłem wypowiedzenie pierwszy!”. Niestety, odpowiedź brzmi: tak, to możliwe. I co gorsza – brzemienne w skutkach.
Czy można dostać „wilczy bilet”, gdy sam odszedłeś?
Zacznijmy od konkretu. Dopóki trwa Twój stosunek pracy (czyli do ostatniego dnia okresu wypowiedzenia), podlegasz wszystkim rygorom Kodeksu pracy. Złożenie wypowiedzenia nie daje Ci immunitetu. Jeśli w tym czasie zrobisz coś, co kwalifikuje się jako ciężkie naruszenie podstawowych obowiązków pracowniczych, pracodawca ma prawo wyrzucić Cię z trybie natychmiastowym.
Działa to jak „nadpisanie” trybu rozwiązania umowy. Twoje wypowiedzenie przestaje być ważne w tym sensie, że umowa nie rozwiąże się za dwa tygodnie za wypowiedzeniem, ale DZIŚ – dyscyplinarnie.
🚫 MIT: „Na wypowiedzeniu mogę robić co chcę”
„Koledzy mówili, że jak jestem na wypowiedzeniu, to szef mi może naskoczyć, bo i tak mnie nie zwolni.”
WYJAŚNIENIE: To jeden z najgroźniejszych mitów. W okresie wypowiedzenia musisz pracować tak samo starannie, jak wcześniej. Spóźnianie się, ignorowanie poleceń czy wynoszenie danych z firmy w tym czasie to prosta droga do art. 52 KP.
Dlaczego szefowie to robią? (Emocje i pieniądze)
Często pytacie mnie o motywację pracodawców. Skoro pracownik i tak odchodzi za 2 tygodnie, to po co robić aferę z dyscyplinarką?
- Zemsta i emocje: Jeśli odejście kluczowego pracownika jest dla firmy bolesne lub odbyło się w złej atmosferze, szef może chcieć „ukarać” nielojalnego podwładnego.
- Pieniądze: Rozwiązanie w trybie natychmiastowym oznacza koniec płacenia pensji z dnia na dzień. Jeśli masz 3-miesięczny okres wypowiedzenia i szef zwolni Cię dyscyplinarnie w pierwszym miesiącu, oszczędza dwie pensje (oczywiście, o ile ma ku temu podstawy).
- Dyscyplina w zespole: To sygnał dla innych: „Zobaczcie, co się dzieje, gdy ktoś lekceważy obowiązki, nawet na wylocie”.
Najczęstsze pułapki: L4 i „nie chce mi się już przychodzić”
Gdzie pracownicy najczęściej popełniają błąd? Statystyki mojej kancelarii są nieubłagane. Królują dwa scenariusze.
1. Ucieczka na L4 (Zwolnienie lekarskie)
Pracownik składa wypowiedzenie i następnego dnia idzie do lekarza na „ból pleców” lub „stres”, żeby nie patrzeć na szefa przez okres wypowiedzenia. Jeśli pracodawca udowodni, że zwolnienie było „lewe” (np. wrzucasz zdjęcia z wakacji albo remontujesz mieszkanie), może to potraktować jako naruszenie obowiązków. Pamiętaj, że zwolnienie pracownika na L4 w trybie dyscyplinarnym jest dopuszczalne, jeśli wykorzystuje on chorobowe niezgodnie z celem.
2. Porzucenie pracy
Pracownik stwierdza: „Mam jeszcze urlop, a jak mi go nie dadzą, to po prostu nie przyjdę”. Nieobecność nieusprawiedliwiona to klasyk art. 52 KP. Nawet jeden dzień nieobecności bez powiadomienia pracodawcy może być przyczyną dyscyplinarki.
⚠️ Uwaga – Sprzęt służbowy
Uważaj na to, co robisz ze służbowym laptopem w ostatnich dniach pracy. Kopiowanie bazy klientów na prywatnego pendrive’a albo kasowanie ważnych plików „na złość” to idealny pretekst do wręczenia dyscyplinarki w ostatniej chwili. Logi systemowe nie kłamią.
Dramatyczne skutki dyscyplinarki w papierach
Dlaczego warto walczyć, nawet jeśli do końca umowy zostało tylko kilka dni? Bo skutki dyscyplinarki ciągną się latami.
- Świadectwo pracy: To najważniejszy dokument. Będzie w nim wpisane: „Rozwiązanie umowy na podstawie art. 52 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy”. Każdy przyszły rekruter zapyta: „Co tam się wydarzyło?”. To stygmat.
- Zasiłek dla bezrobotnych: Jeśli zostaniesz zwolniony dyscyplinarnie, tracisz prawo do zasiłku na 6 miesięcy.
- Odprawa: W przypadku zwolnień grupowych czy likwidacji stanowiska, dyscyplinarka pozbawia Cię prawa do odprawy.
Jak się bronić przed sądem?
Jeśli mleko się rozlało i odebrałeś pismo, nie panikuj. Masz 21 dni na odwołanie do sądu pracy. O co walczymy? Zazwyczaj nie o przywrócenie do pracy (bo tam już nie chcesz wracać), ale o dwie rzeczy:
1. Odszkodowanie (równowartość wynagrodzenia za okres wypowiedzenia).
2. Sprostowanie świadectwa pracy (zmiana trybu na „za wypowiedzeniem” lub „porozumienie stron”).
To drugie jest zazwyczaj cenniejsze niż pieniądze. Czyste konto pozwala normalnie kontynuować karierę.
🧩 Jak to działa w praktyce – Historia Informatyka
Pan Marek (programista) złożył wypowiedzenie. Szef kazał mu w okresie wypowiedzenia napisać dokumentację do starego projektu. Marek uznał, że „nie ma czasu”, bo przekazuje obowiązki. Szef wręczył mu dyscyplinarkę za odmowę wykonania polecenia służbowego. W sądzie wykazaliśmy, że polecenie było nierealne do wykonania w tak krótkim czasie, a odmowa nie była złośliwa. Sąd zamienił dyscyplinarkę na zwykłe wypowiedzenie i przyznał odszkodowanie za bezprawne zwolnienie.
👀 Zobacz także: Jesteś chroniony? Sprawdź specyficzne zasady zwalniania związkowców
FAQ – Najczęściej zadawane pytania
Czy pracodawca może wysłać dyscyplinarkę pocztą?
Tak. Jeśli nie przyjdziesz do pracy, pracodawca wyśle pismo listem poleconym. Uważa się je za doręczone w momencie, gdy mogłeś się z nim zapoznać (zazwyczaj data awizowania). Nieodbieranie listów nic nie da – po 14 dniach pismo uznaje się za doręczone (tzw. fikcja doręczenia).
Czy mogę dostać dyscyplinarkę w ostatnim dniu wypowiedzenia?
Tak. Nawet w ostatniej godzinie pracy. Jeśli przyczyna jest prawdziwa i ciężka, pracodawca ma prawo to zrobić. Często dzieje się tak, gdy przy zdawaniu sprzętu w ostatni dzień wyjdą na jaw jakieś braki lub nadużycia.
Czy spóźnienia na wypowiedzeniu to powód do dyscyplinarki?
Jednorazowe spóźnienie – raczej nie. Ale uporczywe, notoryczne spóźnianie się, mimo upomnień szefa, może zostać uznane za ciężkie naruszenie obowiązków, zwłaszcza jeśli dezorganizuje to pracę firmy.
Czy mogę iść na ugodę i zmienić świadectwo pracy?
Tak, to najczęstszy finał spraw sądowych. Pracodawcy często godzą się na zmianę trybu zwolnienia na „za porozumieniem stron” w zamian za rezygnację pracownika z odszkodowania pieniężnego. Dla pracownika to często układ opłacalny ze względów wizerunkowych.
Czy związki zawodowe mnie obronią?
Przy dyscyplinarce pracodawca musi skonsultować zamiar zwolnienia z Twoim związkiem zawodowym (jeśli do niego należysz). Związek ma 3 dni na opinię. Opinia nie wiąże szefa, ale jej brak jest poważnym błędem formalnym, który wygrywa sprawę w sądzie.
Dostałeś dyscyplinarkę na wypowiedzeniu?
Nie pozwól, by emocje szefa zniszczyły Twoją karierę. Walcz o czyste świadectwo pracy.
